توصیه های سیاستی
ارزشیابی برنامه آمادهسازی نومعلمان مهارتآموز ماده بیستوهشت در رشته آموزش ابتدایی
علیرغم اینکه دوره یکساله مهارتآموزی از سال 1394 شروع گردید، ارزشیابی جامعی از کاستیهای آن صورت نگرفته است. این پژوهش با هدف ارزشیابی برنامه آمادهسازی نومعلمان ماده 28 بر اساس مدل سیپ از طریق روش تحقیق آمیخته متوازن (روشهای تحقیق کمی و کیفی همزمان) انجامشده است. دادههای بخش کمی با مشارکت 2100 فارغالتحصیل مهارتآموز ماده 28 از طریق پرسشنامه محقق ساخته 37 گویهای و نظرسنجی الکترونیکی در 31 استان کشور گردآوری شد. برای سنجش پایایی پرسشنامه از ضریب آلفای کرونباخ و روایی آن از تحلیل عاملی تأییدی استفاده شد. دادههای بخش کیفی با حضور 17 فارغالتحصیل دوره مهارتآموزی بر اساس نمونهگیری هدفمند از طریق مصاحبه گردآوری شد. دادههای کمی و کیفی بهطور مستقل و به ترتیب از طریق آمارههای توصیفی و آزمون t تک نمونه و تحلیل مضمون مورد تجزیهوتحلیل قرار گرفت. نتایج نشان داد که در مؤلفه بافت، میزان تناسب اهداف در نظر گرفته برنامه آمادهسازی مهارتآموزان با نیازهای دانشی، پداگوژیک، ارتباطی و فناورانه آنها در حد متوسط بوده است (میانگین: 98/ 2؛ نمره تی 76/0-) و نیازهای مهارتآموزان در خصوص مواجهه با کودکان با نیازهای ویژه و دچار اختلالات یادگیری، توانایی تولید محتواهای دیجیتال، نگاههای تلفیقی به آموزش و مدیریت کلاس در برنامه کنونی لحاظ نشده و همینطور برخی از درسها از قبیل ارزشیابی توصیفی و تفکر و پژوهش باوجود قرار گرفتن در برنامه قصد شده در عمل بهصورت کامل اجرانشدهاند. در مورد مؤلفه درونداد، شایستگی مدرسان بالاتر از حد مطلوب بوده است (میانگین: 38/ 3؛ نمره تی 60/16)؛ کیفیت زیرساختهای آموزشی و پایینتر از حد مطلوب و نمره تی هممعنیدار بوده است (میانگین: 73/ 2؛ نمره تی 90/2)؛ و بهطورکلی زیرساختهای اسکان، تغذیه و تجهیزات سرمایشی و گرمایشی مناسب برای جمعیت زیادی از مهارتآموزان فراهم نبوده است. در مورد مؤلفه فرایند، وضعیت کلی فرایند آموزش بیشتر از حد مطلوب بوده است (میانگین: 08/ 3؛ نمره تی 61/3). بااینحال، محدودیت و فشردگی بیشازحد زمان آموزش باعث خستگی و فرسودگی زیاد مهارتآموزان شده است و در مورد چارچوب و انتظارات از کارورزی و آزمون اصلح تردیدها و نارضایتیهایی وجود دارد. در مورد مؤلفه برونداد، میزان رضایت مهارتآموزان از دستاوردهای برنامه آمادهسازی ماده 28 در حد مطلوب بوده است (میانگین: 95/ 2؛ نمره تی 86/1-) و مهارتآموزان از تأثیرات برنامه در توسعه دانش فناورانه، پداگوژیک و محتوای خویش برای حضور در مدرسه بهعنوان معلم ابتدایی ناراضی بودند. درمجموع، یافتههای این پژوهش میتواند برای بازنگری اهداف برنامه و چارچوب زمانی اجرای آن، بهبود دروندادهای برنامه بهویژه زیرساختهای رفاهی و آموزشی و فرایندهای آموزشی و تجزیهوتحلیل دستاوردهای برنامه مورداستفاده قرار گیرد.